Σημαντικές αλλαγές στη σχέση μεταξύ ιδιωτικής ασφάλισης και κρατικής αρωγής μετά από φυσικές καταστροφές εισάγει το νέο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή στις 24 Αυγούστου 2026.
Το νομοσχέδιο φέρει τον τίτλο «Νέο πλαίσιο μέτρων στεγαστικής αρωγής και λοιπών ενισχύσεων μετά από φυσικές καταστροφές, βελτίωση πλαισίου κρατικής αρωγής και ιδιωτικής ασφάλισης επιχειρήσεων έναντι φυσικών καταστροφών» και τροποποιεί, μεταξύ άλλων, τους ν. 4797/2021 και 5116/2024. Η επεξεργασία του από τη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής έχει προγραμματιστεί να ξεκινήσει στις 27 Αυγούστου.
Κρατική αρωγή μόνο για τη ζημιά που δεν καλύπτει η ασφαλιστική
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ασφαλιστική αγορά παρουσιάζει η πρόβλεψη για τις επιχειρήσεις που διαθέτουν ενεργή ασφαλιστική κάλυψη.
Σύμφωνα με το άρθρο 9 του σχεδίου νόμου, όταν ιδιόκτητες κτιριακές εγκαταστάσεις επιχείρησης είναι ασφαλισμένες κατά την ημερομηνία της φυσικής καταστροφής, η κρατική στεγαστική αρωγή θα αφορά το μέρος της ζημιάς που δεν καλύπτεται από την ασφαλιστική εταιρεία.
Για να ενεργοποιηθεί η σχετική διαδικασία, ο δικαιούχος θα πρέπει να προσκομίζει βεβαίωση της ασφαλιστικής εταιρείας από την οποία θα προκύπτει ότι έχει ολοκληρωθεί ο προσδιορισμός της ασφαλιστικής αποζημίωσης.
Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να διαμορφωθεί ένας σαφέστερος μηχανισμός συντονισμού μεταξύ της ιδιωτικής ασφαλιστικής αποζημίωσης και της κρατικής συνδρομής, ώστε η δεύτερη να λειτουργεί συμπληρωματικά και όχι παράλληλα για την ίδια ζημιά.
Αφορολόγητη και ακατάσχετη η ασφαλιστική αποζημίωση
Μία από τις σημαντικότερες διατάξεις για τις ασφαλισμένες επιχειρήσεις αφορά το φορολογικό καθεστώς των αποζημιώσεων.
Το νομοσχέδιο προβλέπει ότι το ποσό της ασφαλιστικής αποζημίωσης που καταβάλλεται από ασφαλιστική εταιρεία θα είναι αφορολόγητο και ακατάσχετο από το Δημόσιο. Παράλληλα, δεν θα υπόκειται σε κράτηση, τέλος ή εισφορά και δεν θα συμψηφίζεται με βεβαιωμένες οφειλές προς τη Φορολογική Διοίκηση, το Δημόσιο, τους ΟΤΑ και τα ασφαλιστικά ταμεία.
Αντίστοιχα, καθιερώνεται γενικότερα αφορολόγητο και ακατάσχετο καθεστώς για τη στεγαστική αρωγή που καταβάλλεται μετά από φυσικές καταστροφές.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη έχει ιδιαίτερη σημασία για την πρακτική λειτουργία της ασφαλιστικής κάλυψης, καθώς ενισχύει την κατεύθυνση σύμφωνα με την οποία η αποζημίωση πρέπει να χρησιμοποιείται πρωτίστως για την αποκατάσταση της ασφαλισμένης ζημιάς.
Τι ισχύει για τις επιχειρήσεις που υποχρεούνται να ασφαλίζονται
Το νέο νομοσχέδιο δεν αλλάζει τον βασικό πυρήνα της υποχρεωτικής ασφάλισης επιχειρήσεων που έχει ήδη θεσπιστεί.
Από την 1η Ιουνίου 2025, επιχειρήσεις με ετήσια ακαθάριστα έσοδα άνω των 500.000 ευρώ υποχρεούνται να διαθέτουν ασφαλιστική κάλυψη έναντι δασικής πυρκαγιάς, πλημμύρας και σεισμού. Η κάλυψη αφορά κατ’ ελάχιστον το 70% της αξίας των σχετικών περιουσιακών στοιχείων, όπως κτιριακές εγκαταστάσεις, εξοπλισμός, πρώτες ύλες, εμπορεύματα, μέσα παραγωγής και αποθηκευμένα προϊόντα.
Το υπό συζήτηση νομοσχέδιο αποσαφηνίζει περαιτέρω τον τρόπο με τον οποίο θα ελέγχεται η συγκεκριμένη υποχρέωση.
Ειδικότερα, για να προσδιοριστεί εάν μία επιχείρηση ήταν υπόχρεη σε ασφάλιση κατά τον χρόνο εκδήλωσης της φυσικής καταστροφής, θα εξετάζονται τα ακαθάριστα έσοδα του προηγούμενου φορολογικού έτους, εφόσον έχει ήδη λήξει η προθεσμία υποβολής της σχετικής φορολογικής δήλωσης. Διαφορετικά θα λαμβάνονται υπόψη τα έσοδα του αμέσως προηγούμενου έτους.
Παράλληλα παραμένει κρίσιμη η πρόβλεψη ότι οι επιχειρήσεις που υπάγονται στην υποχρέωση ασφάλισης αλλά δεν συμμορφώνονται εξαιρούνται από την κρατική αρωγή για τις συγκεκριμένες υλικές ζημιές, συμπεριλαμβανομένης της στεγαστικής συνδρομής.
Αλλάζει και το Παρατηρητήριο Ιδιωτικής Ασφάλισης
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης αλλαγές στη σύνθεση του Παρατηρητηρίου Ιδιωτικής Ασφάλισης έναντι Φυσικών Καταστροφών, ενώ επιχειρεί να αποσαφηνίσει τον τρόπο εποπτείας και ελέγχου της εφαρμογής της υποχρεωτικής ασφάλισης των επιχειρήσεων.
Παράλληλα, το ευρύτερο πλαίσιο κρατικής αρωγής εκσυγχρονίζεται με ηλεκτρονικές διαδικασίες, καθώς προβλέπεται μεταξύ άλλων η διεκπεραίωση της στεγαστικής αρωγής μέσω του πληροφοριακού συστήματος «e-Άδειες», με συγκεκριμένα στάδια καταβολής και υποχρεωτικούς ελέγχους.
Οι νέες ρυθμίσεις ενισχύουν έτσι ακόμη περισσότερο τη διασύνδεση μεταξύ ιδιωτικής ασφάλισης, επιχειρηματικής ανθεκτικότητας και κρατικής αρωγής. Για τις επιχειρήσεις που εμπίπτουν στην υποχρεωτική ασφάλιση, η ύπαρξη επαρκούς ασφαλιστικής κάλυψης δεν αποτελεί πλέον μόνο εργαλείο προστασίας του ισολογισμού τους, αλλά και ουσιαστική προϋπόθεση για τη σχέση τους με τον μηχανισμό κρατικής στήριξης μετά από μία μεγάλη φυσική καταστροφή.
Αναδημοσιεύεται με την άδεια του insuranceforum.gr
