Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων, ανακοινώνοντας τη δημιουργία μιας Climate Insurance Alliance, με στόχο τη μείωση του μεγάλου ασφαλιστικού κενού που καταγράφεται σήμερα στις ζημιές από φυσικές καταστροφές στην Ευρώπη.
Την πρωτοβουλία ανακοίνωσε στις 16 Σεπτεμβρίου η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen, κατά την ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Το στοιχείο που αποτυπώνει το μέγεθος του προβλήματος είναι χαρακτηριστικό: μόλις περίπου το 25% των ζημιών από καταστροφικά φυσικά φαινόμενα στην Ευρώπη καλύπτεται σήμερα από ιδιωτική ασφάλιση. Το υπόλοιπο μέρος των οικονομικών απωλειών επιβαρύνει επιχειρήσεις, νοικοκυριά και, σε μεγάλο βαθμό, τους κρατικούς προϋπολογισμούς.
Όταν το κράτος γίνεται «ασφαλιστής τελευταίας καταφυγής»
Η ίδια η Πρόεδρος της Επιτροπής έθεσε το ζήτημα με καθαρά ασφαλιστικούς όρους, επισημαίνοντας ότι οι εθνικοί προϋπολογισμοί καταλήγουν πολύ συχνά να λειτουργούν ως «ασφαλιστής τελευταίας καταφυγής» όταν οι ζημιές από ακραία καιρικά φαινόμενα δεν διαθέτουν επαρκή ασφαλιστική κάλυψη.
Η Climate Insurance Alliance σχεδιάζεται ακριβώς ως απάντηση σε αυτό το κενό.
Σύμφωνα με τα μέχρι σήμερα στοιχεία, στη νέα πρωτοβουλία αναμένεται να συμμετέχουν ασφαλιστικές εταιρείες, επενδυτές, ειδικοί στη μοντελοποίηση κινδύνων, δημόσιες αρχές και ασφαλιζόμενοι, με αντικείμενο την αναζήτηση μηχανισμών που θα αυξήσουν τη διείσδυση της ασφάλισης έναντι φυσικών και κλιματικών καταστροφών.
Στο τραπέζι βρίσκονται μεταξύ άλλων λύσεις όπως η ομαδική ασφάλιση αλλά και τα παραμετρικά ασφαλιστικά προϊόντα, όπου η αποζημίωση ενεργοποιείται αυτοματοποιημένα όταν ξεπερνιούνται προκαθορισμένα όρια – για παράδειγμα συγκεκριμένα επίπεδα βροχόπτωσης ή θερμοκρασίας.
Το protection gap γίνεται ευρωπαϊκή προτεραιότητα
Η ανακοίνωση έρχεται έπειτα από ένα ιδιαίτερα δύσκολο καλοκαίρι για την Ευρώπη, με παρατεταμένους καύσωνες, ξηρασία και μεγάλες δασικές πυρκαγιές.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η Ευρώπη θερμαίνεται περίπου με διπλάσιο ρυθμό από τον παγκόσμιο μέσο όρο, γεγονός που μετατρέπει την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή από μακροπρόθεσμο περιβαλλοντικό στόχο σε άμεσο οικονομικό ζήτημα.
Για την ασφαλιστική αγορά, το ζήτημα είναι ακόμη πιο σύνθετο. Όσο αυξάνονται η συχνότητα και η ένταση των φυσικών καταστροφών, αυξάνεται αντίστοιχα η ανάγκη για μεγαλύτερη ασφαλιστική διείσδυση, αλλά ταυτόχρονα αυξάνεται και το κόστος ανάληψης των κινδύνων.
Η συζήτηση επομένως δεν αφορά απλώς το πώς θα πωληθούν περισσότερα ασφαλιστήρια, αλλά το πώς θα παραμείνουν οι συγκεκριμένοι κίνδυνοι ασφαλίσιμοι και οικονομικά προσιτοί σε περιοχές που γίνονται ολοένα περισσότερο εκτεθειμένες.
Group και parametric insurance στο επίκεντρο
Η αναφορά της Κομισιόν σε ομαδικές και παραμετρικές ασφαλίσεις έχει ιδιαίτερη σημασία.
Τα παραμετρικά προϊόντα αποτελούν μία από τις λύσεις που εξετάζονται διεθνώς για την αντιμετώπιση μεγάλων φυσικών κινδύνων, καθώς η αποζημίωση δεν εξαρτάται από την κλασική διαδικασία πραγματογνωμοσύνης της κάθε μεμονωμένης ζημιάς, αλλά από την εκπλήρωση ενός προκαθορισμένου και αντικειμενικά μετρήσιμου δείκτη.
Για παράδειγμα, ένα συμβόλαιο μπορεί να προβλέπει αυτόματη καταβολή αποζημίωσης όταν η βροχόπτωση ξεπεράσει συγκεκριμένο όριο ή όταν καταγραφεί συγκεκριμένο επίπεδο θερμοκρασίας ή άλλου φυσικού φαινομένου.
Η προσέγγιση αυτή μπορεί να επιταχύνει σημαντικά την καταβολή κεφαλαίων μετά από μία καταστροφή, χωρίς ωστόσο να αποτελεί υποκατάστατο όλων των παραδοσιακών ασφαλιστικών καλύψεων.
Έρχεται ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο για την κλιματική ανθεκτικότητα
Η Climate Insurance Alliance αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης δέσμης πρωτοβουλιών που προανήγγειλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Τον Οκτώβριο αναμένεται νέο πλαίσιο για την κλιματική ανθεκτικότητα, το οποίο θα εντοπίσει 100 από τις πλέον ευάλωτες περιοχές της Ευρώπης και θα αξιολογήσει τόσο τους κινδύνους όσο και το κατάλληλο επίπεδο διαχείρισής τους. Παράλληλα, προβλέπονται ένα ευρωπαϊκό σχέδιο αντιμετώπισης των καυσώνων, ενίσχυση των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, νέα πρωτοβουλία για τη διαχείριση του νερού και περαιτέρω μέτρα για την αντιμετώπιση των δασικών πυρκαγιών.
Σε αυτό το στάδιο, η Climate Insurance Alliance αποτελεί ανακοινωμένη πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και όχι ήδη διαμορφωμένο πανευρωπαϊκό ασφαλιστικό πρόγραμμα. Το ενδιαφέρον της ασφαλιστικής αγοράς στρέφεται πλέον στις λεπτομέρειες: ποιος θα είναι ο ρόλος του ιδιωτικού τομέα, εάν θα υπάρξουν δημόσιοι μηχανισμοί επιμερισμού κινδύνου ή αντασφάλισης, ποια κίνητρα θα δοθούν για μεγαλύτερη ασφαλιστική διείσδυση και με ποιον τρόπο θα αντιμετωπιστεί το ζήτημα της προσιτής τιμολόγησης σε περιοχές υψηλού κινδύνου.
Το βέβαιο είναι ότι με την πρωτοβουλία αυτή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνωρίζει πλέον σε θεσμικό επίπεδο κάτι που ο ασφαλιστικός κλάδος επισημαίνει εδώ και χρόνια: η αντιμετώπιση των οικονομικών συνεπειών της κλιματικής αλλαγής δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στις αποζημιώσεις των κρατικών προϋπολογισμών μετά την καταστροφή.
Η συζήτηση μετακινείται πλέον προς ένα μοντέλο στο οποίο πρόληψη, ασφαλιστική κάλυψη, δημόσιος και ιδιωτικός τομέας και νέα εργαλεία μεταφοράς κινδύνου καλούνται να λειτουργήσουν συμπληρωματικά.
Αναδημοσιεύεται με την άδεια του insuranceforum.gr
